Effectstudie naar het Vernieuwde Onderwijstoezicht

De effectstudie naar het Vernieuwde Onderwijstoezicht is gepubliceerd. De studie is uitgevoerd door onderzoekers van de Radboud Universiteit Nijmegen en de Vrije Universiteit Amsterdam.

Zie: Effectstudie van het Vernieuwde Onderwijstoezicht (2020)

Voornaamste conclusies:

  1. De beleidstheorie die ten grondslag ligt aan het Vernieuwde Toezicht gaat vooral uit van de wijze waarop het bestuur, in interactie met de omgeving de onderwijskwaliteit verbetert, maar doet onvoldoende recht aan het samenspel van processen binnen onderwijsorganisaties om onderwijskwaliteit te verbeteren.
  2. De nadruk op verbetering via het bestuur betekent dat de inspectie maar ten dele aangrijpt op processen die onderwijskwaliteit beïnvloeden.
  3. De effecten van het Vernieuwde Toezicht op onderwijskwaliteit zijn (nog) niet vast te stellen.
  4. De dubbele ambitie van het Vernieuwde Toezicht om te waarborgen en te stimuleren en de onduidelijkheid in hoe beiden worden ingevuld leidt in het veld tot onzekerheid en verwarring en daardoor voelen niet alle besturen zich uitgenodigd om ‘het eigen verhaal te vertellen’, te investeren in ‘eigen aspecten van kwaliteit’ en invulling te geven aan de eigen besturingsfilosofie.

Aanbevelingen voor de inspectie
Aanbeveling 1: Herijk de beleidstheorie achter het VT en houd daarbij rekening met het fit dat er meerdere routes zijn om tot betere onderwijskwaliteit te komen (zie de relaties in het causale relatiediagram, in Figuur 3).
Aanbeveling 2: Wees bij inspectiebezoeken duidelijk over het doel en het onderzoekskader. Maak duidelijk waar ‘het
eigen verhaal ‘ van de instelling en waar ‘externe normen’ (zoals wetgeving en inspectiekader) leidend zijn.
Aanbeveling 3: Houd als inspectie gezien de beperkte en indirecte bijdrage die de inspectie kan leveren aan het leren en verbeteren, de eigen toezichtambities op dit punt realistisch.
Aanbeveling 4: Bepaal voorafgaand aan, en tijdens een inspectiebezoek waar de inspectie ten aanzien van ‘leren en verbeteren’ de meeste toegevoegde waarde kan hebben en stem daar je toezicht op af.

Samenwerken voor leefbare steden

Het boek ‘Partnerships for livable cities’ (red. Cor van Montfort & Ank Michels) verschijnt op 22 juli 2020 bij uitgeverij Palgrave en kan nu al worden gereserveerd: https://www.palgrave.com/gp/book/9783030400590

cover

Meer informatie? Neem contact op met een van de redacteuren.

Publieke waarde door samenwerking in het middelbaar beroepsonderwijs

Ons team waarin de Vrije Universiteit, de Hogeschool Arnhem Nijmegen en SEO participeren is gestart met het onderzoek naar hoe en onder welke condities samenwerking in het middelbaar beroepsonderwijs kan bijdragen aan het tot stand brengen van duurzame publieke waarde.

Van https://www.nro.nl/toekenningen-horizontale-samenwerking-en-verantwoording-door-mbo-instellingen/ :

“Dit onderzoek brengt actuele vormen van horizontale samenwerking in het mbo in beeld en gaat na hoe deze bijdragen aan een responsief curriculum en regionale innovatiekracht. Het onderzoek gaat uit van het theoretisch concept ‘public value management’. Een responsief curriculum en innovatiekracht worden gezien als het met de samenwerking (mede) te realiseren doel. Uitgangspunt is dat hulpbronnen (organizational capacity) en steun in de omgeving (authorizing environment) relevant zijn bij de realisatie van publieke waarde door middel van samenwerking. Aan de hand van dit conceptueel kader worden factoren die bijdragen aan resp. belemmerend werken voor de realisatie van publieke waarde in de regio in kaart gebracht. Het onderzoek wordt uitgevoerd door middel van een literatuuronderzoek, twaalf zorgvuldig geselecteerde gevalsstudies en een actie-onderzoek met de aan de gevalsstudies deelnemende mbo-instellingen. Voor de deelnemende mbo-instellingen levert het onderzoek inzicht op in de regionale samenwerking en de mogelijkheden tot verbetering/bestendiging daarvan. Tevens ontwikkelen de onderzoekers een instrument waarmee andere instellingen hun samenwerkingsrelaties kunnen analyseren.”

Leiderschap en filosofie

Jubileum!

Al vijf jaar verzorgen we vanuit Overdenkwerk (www.overdenkwerk.nl) filosofische denksessies voor bestuurders en toezichthouders in het publieke domein. Terug naar de filosofische basis van je eigen manier van denken en kennismaken met nieuwe perspectieven. Tot grote tevredenheid van de deelnemers.

We starten dit voorjaar met een nieuwe reeks Filosofie en leiderschap: leiderschap als een balans tussen pathos, ethos en logos.

Zie: http://www.overdenkwerk.nl/filosofie-leiderschap/

Rapport Algemene Rekenkamer Aruba over publiek-private samenwerking

Op dinsdag 26 november 2019 publiceerde de Algemene Rekenkamer van Aruba het rapport Publiek Private Samenwerking. Een onderzoek naar het contractbeheer en de infIk was als extern projectleider verbonden aan dit project.ormatievoorziening bij de projecten Green Corridor en Watty Vos Boulevard’. Ik was als extern projectleider verbonden aan dit project. We hebben de volgende onderwerpen onderzocht: (onderdelen van) de onderliggende contracten, het contractmanagement, de onderlinge samenwerking tussen de betrokken ministeries en de informatievoorziening aan de Staten.

Het rapport kan hier worden gedownload: https://rekenkamer.aw/pages/wp-content/uploads/pdf/rapporten/Rapport-PPS-met-cover.pdf

De rekenkamer trekt vier conclusies:

  • Het projectmanagement van beide projecten is op de onderzochte onderdelen op orde.
  • De samenwerking tussen de Dienst Openbare Werken en de Dienst Financiën zou moeten worden vebeterd. De Dienst Financiën zou beter in positie moeten worden gebracht.
  • De informatievoorziening aan de Staten (o.a. de verplichte tussenrapportages) kan worden verbeterd: minder details en een betere koppeling van financiële en niet-financiële informatie
  • De financiële dekking op de lange termijn van beide projecten is nog steeds onduidelijk. Dit vormt een financieel risico voor het Land.

Het rapport is tijdens een besloten zitting aan de Staten gepresenteerd en uitvoerig bediscussieerd. Daarna is het rapport tijdens een druk bezochte persconferentie toegelicht aan de pers.

Advies Onderwijsraad ‘Samen ten dienste van de school’

Als lid van de Onderwijsraad en commissievoorzitter mocht ik op 18 november 2019 het advies van de Onderwijsraad ‘Samen ten dienste van de School’ presenteren in de Bloemcampschool in Wassenaar.

“De vraag vanuit scholen en het aanbod van educatieve dienstverleners zoals methodemakers, toetsontwikkelaars, adviseurs, trainers en onderzoekers sluiten op dit moment niet goed op elkaar aan. Een goede afstemming is belangrijk omdat educatieve dienstverlening moet bijdragen aan kwaliteit en vernieuwing van onderwijs. Daarom vindt de Onderwijsraad dat scholen en aanbieders samen moeten optrekken bij het vaststellen van de behoeften van scholen en bij het ontwikkelen en evalueren van het aanbod.”

 

Zie: https://www.onderwijsraad.nl/publicaties/adviezen/2019/11/18/samen-ten-dienste-van-de-school

 

Workshops en masterclasses augustus – oktober 2019

  • Masterclass Leergang Bestuur en Toezicht, Zijlstra-instituut VU, 24-9-2019
  • Presentatie tussenresultaten evaluatie bestuursgericht toezicht door de Onderwijsinspectie, Utrecht, 28-9-2019
  • Gastcollege ‘Freedom and the Good Life’, VU Amsterdam, 2-10-2019
  • Masterclass Publiek-private samenwerking (i.s.m. Van Doorne) voor wethouders, 4-10-2019
  • Masterclass Verantwoording en verzelfstandiging, Leergang Certified Public Controller, Zijlstra-instituut VU, 8-10-2019
  • Presentatie over de Wet Modernisering Universitair Bestuur (MUB), Universiteit van Amsterdam, 10-10-2019
  • Filosofische denksessie voor bestuurders en toezichthouders (i.s.m. Overdenkwerk), Amersfoort. Over ‘Pathos & Logos’ op 15 en 16 oktober 2019 in Leusden
  • Presentatie over verantwoording, Ministerie van OCW, denksessie Verantwoording, over perspectieven op verantwoording en actienetwerken rondom verantwoording in het Voortgezet Onderwijs, 28-10-2019, Den Haag

Scholen toerusten om onderzoek te benutten

Druk bezochte workshop van de Onderwijsraad op de Onderwijs Research Dagen over Uitdagingen voor Onderwijsondersteuning, Heerlen, 27-6-2019. Eerst een introductie door Edith Hooghe (voorzitter van de Onderwijsraad) en mijzelf als verantwoordelijk raadslid voor het advies over Onderwijsondersteuning (voorzien voor november 2019). Daarna geanimeerde discussies in drie subgroepen over de vraag of en hoe de rol van onderzoek bij onderwijsondersteuning verbeterd kan en moet worden en wat dat vraagt van de overheid, de kennisinstellingen en de scholen.

 

Verantwoording in breed perspectief

Samen Werken aan verbetering van de publieke verantwoording in het Voortgezet Onderwijs.

Laat uw verantwoordingsarrangement doorlichten of ga samen met collega’s rond een specifiek verantwoordingsthema aan de slag: aanmelding voor leeronderzoeken en leernetwerken geopend. Zie onderstaande link.

Daar vindt u ook het onderzoeksrapport ‘Met vertrouwen verantwoorden’ waarin mogelijkheden worden besproken om de publieke verantwoording te verbeteren:

https://www.vo-raad.nl/nieuws/onderzoek-toont-mogelijkheden-voor-verdere-versterking-verantwoording 

Voor meer achtergrondinformatie: zie het interview met mij in het Katern Plus van de VO-raad (maart 2019), p. 54-57: